45, 4

PSYCHIATRIA POLSKA 2011; VOL. 45, NR. 4


NEW! READ ABSTRACTS IN 4 languages:

English - see below French - click here German - click here Russian - click here

SEE ENGLISH FULLTEXTS BELOW!



Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 457–467

Beata Hintze, Alina Borkowska
Nasilenie objawów psychopatologicznych a zaburzenia pamięci operacyjnej i funkcji wykonawczych u chorych na schizofrenię w okresie częściowej remisji objawowej
Intensity of negative symptoms, working memory and executive functions disturbances in schizophrenic patients in partial remission period
Streszczenie
Wstęp. Celem pracy jest określenie związku pomiędzy stopniem dysfunkcji pamięci operacyjnej i funkcji wykonawczych u chorych na schizofrenię w okresie częściowej remisji i nasileniem objawów psychopatologicznych mierzonych skalą PANSS.
Materiał i metody. Przebadano 45 osób chorych na schizofrenię (28 mężczyzn i 17 kobiet), w wieku 18-46 (średnia wieku 27 ± 7) w okresie częściowej remisji objawów psychopatologicznych (PANSS < 70). Do oceny nasilenia objawów psychopatologicznych zastosowano skalę PANSS, a w badaniu neuropsychologicznym komputerowy Test Sortowania Kart Wisconsin (WCST), Test N-back i test Stroopa z Wiedeńskiej Baterii Testów.
Wyniki i wnioski. U chorych na schizofrenię w okresie częściowej remisji objawów psychopatologicznych stwierdzono, że dysfunkcje pamięci operacyjnej i funkcji wykonawczych są związane z nasileniem objawów negatywnych (deficytowych) schizofrenii, natomiast brak jest takich asocjacji z objawami pozytywnymi.
Summary
Aim. The aim of the study was to assess the correlation between the level of working memory and executive functions impairment in schizophrenic subjects in their partial remission period and the intensity of psychopathological symptoms measured by PANSS scale.
Method. 45 patients with schizophrenia were included in the study (28 male and 17 female), aged 18-46 (mean 27±7) years during partial remission of psychopathological symptoms (PANSS<70). The control group consisted in 35 age, gender and education matched healthy persons (13 male i 22
female), aged 21-49 (mean 30±8) years. To assess the intensity of psychopathological symptoms the PANSS scale was used, neuropsychological assessment included the Wisconsin Card Sorting Test (WCST), N-back test and Stroop test from the Vienna Tests Battery.
Results and conclusions. In schizophrenic patients in partial remission period, the significant dysfunctions of working memory and executive functions show association with negative (not positive) schizophrenic symptoms.
Słowa klucze: schizofrenia, pamięć operacyjna, funkcje wykonawcze, objawy negatywne i pozytywne
Key words: schizophrenia, working memory, executive functions, negative and positive symptoms

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 469–480

Anna Potoczek
Różnice w nasileniu i współwystępowaniu objawów zespołu lęku napadowego i depresji w astmie ciężkiej i trudnej oraz w astmie z nadwrażliwością na aspirynę (aspirynowej)
Differences in severity and comorbidity of panic and depressive symptoms in difficult and aspirin-induced asthma
Streszczenie
Cel badania: Autorka zbadała psychiatrycznie dwie różne grupy pacjentów astmatycznych: 106 pacjentów z astmą ciężką i trudną, oraz 100 pacjentów z astmą z nadwrażliwością na aspirynę (aspirynową) o różnej ciężkości. Celem badania było sprawdzenie różnic w nasileniu objawów lękowych i depresyjnych pomiędzy badanymi grupami, oraz różnic we współwystępowaniu tych objawów w podgrupach badanych kobiet i mężczyzn.
Metoda: 106 dorosłych pacjentów z rozpoznaną przez specjalistę pulmonologa astmą ciężką i trudną oraz 100 pacjentów z astmą aspirynową zostało poddanych badaniu psychiatrycznemu poszerzonemu przez wypełnienie kwestionariuszy M.I.N.I. 5.00, Inwentarza Depresji Becka (BDI) i Skali Paniki i Agorafobii (PAS). Badanie psychiatryczne było prowadzone przez specjalistę psychiatrę z uwzględnieniem kryteriów diagnostycznymi ICD-10 i DSM-IV. Wzięło w nim udział 78 (74%) kobiet i 28 (26%) mężczyzn z astmą ciężką i trudną, oraz 66 kobiet (66%) i 34 mężczyzn (34%) z astmą aspirynową. W grupie z astmą ciężką i trudną średnia wieku dla kobiet wynosiła 51,3 (SD=14.5) a dla mężczyzn 47,5 (SD=12,7) natomiast w grupie z astmą aspirynową 52.7 (SD=12.3) dla kobiet i 48.8 (SD=13.0) dla mężczyzn.
Wyniki: Stwierdzono, że w grupie z astmą ciężką i trudną nasilenie zarówno objawów zespołu lęku napadowego jak i depresji jest istotnie statystycznie większe niż w astmie aspirynowej. Stwierdzono również, że współwystępowanie objawów lękowych i depresyjnych, świadczące o ciężkości i uporczywości wspólnego zaburzenia psychicznego w astmie ciężkiej i trudnej dotyczy niemal w równym stopniu kobiet i mężczyzn, podczas gdy w astmie aspirynowej przede wszystkim kobiet.
Wnioski: Zarówno ciężkie nasilenie objawów lękowych i depresyjnych w astmie trudnej, jak i częste współwystępowanie tych objawów zarówno u kobiet jak i mężczyzn może mieć związek z etiologią tego zagrażającego życiu i opornego na leczenie podtypu astmy.
Summary
Aim. The author examined psychiatrically a group of 106 patients with difficult asthma and 100 patients with aspirin-induced asthma.
Method. 106 consecutive adults with confirmed, physician-diagnosed difficult asthma and 100 patients with aspirin-induced asthma underwent a psychiatric interview and assessment using M.I.N.I 5.0, Beck Depression Inventory (BDI) and Panic And Agoraphobia Scale (PAS). Psychiatric assessment was performed by an experienced liaison psychiatrist according to ICD-10 and DSM-IV diagnosis. In the difficult asthma group there were 78 women (74%) and 28 men (26%). The average age was 51.3 (SD=14.5) for women and 47.5 (SD=12.7) for men.
In aspirin induced asthma group there were 66 women (66%) and 34 men (34%). The average age was 52.7 (SD=12.3) for women and 48.8 (SD=13.0) for men.
Results. In difficult asthma both panic and depressive symptoms were statistically much more severe than in aspirin-induced asthma. Comorbidity between panic and depressive symptoms was almost equal in women and men with difficult asthma, but in aspirin-induced asthma, comorbidity was more common among women than men. Panic-depression comorbidity is regarded as a predictor of especially severe course and outcome of psychiatric disorder.
Conclusions. It is possible that especially severe panic and depressive symptoms both with panic-depression comorbidity in women and men with difficult asthma have an impact on aethiology of this near-fatal and treatment resistant subtype of asthma.
Słowa klucze: astma, zespół lęku napadowego, depresja, współwystępowanie
Key words: asthma, panic disorder, depression, comorbidity

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 481–493

Anna Potoczek
Ogólne różnice w nasileniu katastroficznej interpretacji doznań somatycznych oraz jej szczegółowy związek z nasileniem objawów zespołu lęku napadowego i depresji u kobiet i mężczyzn z astmą ciężką i trudną oraz astmą aspirynową
General differences in the intensity of catastrophic interpretation of body sensations and it’s specific links with severity of symptoms of
panic disorder and depression in women and men with difficult and aspirin-induced asthma
Streszczenie
Cel badania: Autorka zbadała psychiatrycznie dwie różne grupy pacjentów astmatycznych: 106 pacjentów z astmą ciężką i trudną, oraz 100 pacjentów z astmą aspirynową o różnej ciężkości. Celem badania było sprawdzenie ogólnej różnicy w nasileniu katastroficznej interpretacji doznań somatycznych pomiędzy oboma grupami, a także porównanie związku nasilenia katastroficznej interpretacji z ciężkością objawów lękowych i depresyjnych w podgrupach kobiet i mężczyzn w obu badanych grupach.
Metoda: 106 dorosłych pacjentów z rozpoznaną przez specjalistę pulmonologa astmą ciężką i trudną oraz 100 pacjentów z astmą aspirynową zostało poddanych badaniu psychiatrycznemu poszerzonemu przez wypełnienie kwestionariuszy M.I.N.I. 5.00, Inwentarza Depresji Becka (BDI), Skali Paniki i Agorafobii (PAS) oraz Kwestionariusza Katastroficznej Interpretacji Doznań Somatycznych (BSIQ). Badanie psychiatryczne było prowadzone przez specjalistę psychiatrę z uwzględnieniem kryteriów diagnostycznymi ICD-10 i DSM-IV. Wzięło w nim udział 78 (74%) kobiet i 28 (26%) mężczyzn z astmą ciężką i trudną, oraz 66 kobiet (66%) i 34 mężczyzn (34%) z astmą aspirynową. W grupie z astmą ciężką i trudną średnia wieku dla kobiet wynosiła 51,3 (SD=14.5) a dla mężczyzn 47,5 (SD=12,7) natomiast w grupie z astmą aspirynową 52.7 (SD=12.3) dla kobiet i 48.8 (SD=13.0) dla mężczyzn.
Wyniki: W grupie z astmą ciężką i trudną nasilenie katastroficznej interpretacji doznań somatycznych było istotnie większe aniżeli w grupie z astmą aspirynową. Ponadto potwierdzono silną tendencję do nasilania się katastroficznej interpretacji w miarę narastania objawów lękowych i depresyjnych zarówno w podgrupach kobiet jak i mężczyzn w obu badanych grupach.
Wnioski: Jest możliwe, że obecność i nasilenie katastroficznej interpretacji u pacjentów z astmą ma związek z tworzeniem się fenomenu astmy ciężkiej i trudnej.
Summary
Aim. The author examined psychiatrically a group of 106 patients with difficult asthma and 100 patients with aspirin-induced asthma. The special interest of the study were differences in the intensity of catastrophic interpretation of body sensations and it’s specific links with severity of symptoms of panic disorder and depression in women and men from both groups.
Method. 106 consecutive adults with confirmed, physician-diagnosed difficult asthma and 100 patients with aspirin-induced asthma underwent a psychiatric interview and assessment using M.I.N.I 5.0, Beck Depression Inventory (BDI), Panic And Agoraphobia Scale (PAS) and Body Sensations Interpretation Questionnaire (BSIQ). Psychiatric assessment was performed by an experienced liaison psychiatrist according to ICD-10 and DSM-IV diagnosis. In the difficult asthma group there were 78 women (74%) and 28 men (26%). The average age was 51.3 (SD=14.5) for women and 47.5 (SD=12.7) for men. In aspirin induced asthma group, there were 66 women (66%) and 34 men (34%). The average age was 52.7 (SD=12.3) for women and 48.8 (SD=13.0) for men.
Results. General intensity of catastrophic interpretation of body sensations was much higher in the difficult asthma group. In both groups of asthmatic patients women were the majority, with more frequent severe panic and depressive symptoms than men. Nevertheless there was a very similar and strong tendency to increased intensity of catastrophic interpretation due to severity of both panic and depressive symptoms in subgroups of women and men with difficult and aspirin-induced asthma.
Conclusions. It is possible that differences in the intensity of catastrophic interpretation of body sensations used by women and men with difficult asthma affect the development, course and severity of their panic and depressive symptoms. This may play a special role in
development of difficult asthma phenomenon.
Słowa klucze: astma, katastroficzna interpretacja doznań somatycznych, zespół lęku napadowego, depresja, płeć
Key words: asthma, catastrophic interpretation of body sensations, panic disorder, depression, gender

 


Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 495–504

Monika Talarowska, Antoni Florkowski, Krzysztof Zboralski, Piotr Gałecki
Wykonanie Testu Pamięci Wzrokowej Bentona oraz Wzrokowo-Motorycznego Testu Gestalt Lauretty Bender przez osoby z depresją i organicznymi zaburzeniami depresyjnymi
Results of the Benton Visual Retention Test and the Bender Visual-Motor Gestalt Test among patients suffer from depressive disorders and organic depressive disorders
Streszczenie
Różnice pomiędzy prawą i lewą półkulą mózgu dotyczą nie tylko cech anatomicznych, ale również widoczne są w budowie neuronów i neuroprzekaźnictwie. Za myślenie analityczne, sekwencyjne oraz funkcje językowe, przede wszystkim za rozumienie zasad gramatycznych i słownictwo, odpowiada lewa półkula mózgu. Prawa półkula mózgu zaangażowana jest w zadania wzrokowo-przestrzenne, rozpoznawanie twarzy (w tym identyfikację ekspresji emocjonalnej) oraz prozodię emocjonalną. Zaburzenia depresyjne wiązane są zarówno z licznymi objawami ze sfery emocjonalnej, osłabieniem funkcji poznawczych (np. w zakresie pamięci operacyjnej i funkcji wykonawczych), jak i z zaburzeniami relacji społecznych. Niewiele jednak wiadomo, na temat wzajemnych powiązań symptomów ze sfery emocjonalnej z deficytami poznawczymi. Lokalizacja uszkodzenia mózgu w półkuli lewej lub prawej może mieć odmienny wpływ na prezentowane objawy zaburzeń afektywnych. Celem pracy jest omówienie udziału prawej półkuli mózgu w etiologii zaburzeń depresyjnych.
Summary
Aim. The comorbidity of depression and dementia has been extensively studied. Four main hypotheses have been suggested to explain the relationship between depression and dementia:1. depression may be a psychological reaction to perceived cognitive decline, 2. depression may be an early symptom of dementia, 3. depression may be an etiologic risk factor for the onset of dementia, and 4. dementia and depression share common risk factors. The objective of this study was to examine the differences between depressive disorders and organic depressive disorders by using two neuropsychological tests.
Method. A sample of 61 persons aged 23-62 years participated in the study. Patients who took part in the investigation were divided into two groups: depressive disorders (DD, n=30), organic depressive disorders (ODD, n=31). Cognitive functions were evaluated by the Benton Visual Retention Test (BVRT) and Bender Visual-Motor Gestalt Test (BVMGT).
Results. Relevant statistical differences among examined group were observed: in BVRT correct answers (p=0.006), errors (p<0.001); in BVMGT: (p<0.001). DD patients achieved higher results in psychological test than ODD patients. DD group (average) in BVRT: correct answers (-1.33), errors (2.31); BVMGT (average): (50.37). ODD group (average) in BVRT: correct answers (-2.71), errors (5.81); BVMGT (average): (72.01).
Conclusions. Patients with organic depressive disorders achieved significantly lower results than patients with depressive disorders in BVRT and BVMGT.
Słowa klucze: zaburzenia depresyjne, Test Pamięci Wzrokowej Bentona, Wzrokowo-Motoryczny Test Gestalt Lauretty Bender
Key words: depressive disorders, Benton Visual Retention Test, Bender Visual-Motor Gestalt Test

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 505–514

Hubert M. Wichowicz, Dariusz Wieczorek
Badanie przesiewowe depresji poudarowej z użyciem Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS)
Screening post-stroke depression using the Hospital Anxiety and Depression Scale
Streszczenie
Wstęp: Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS) ze względu na swoja prostotę jest potencjalnie użyteczna skalą w badaniu przesiewowym zaburzeń depresyjnych i lękowych u chorych po udarze mózgu. Do tej pory nie przeprowadzono oceny wartości klinicznej polskiej wersji językowej.
Cel pracy: Ocena wartości klinicznej HADS w badaniu przesiewowym depresji i zaburzeń lękowych u chorych po udarze mózgu.
Metoda: Badaną grupę stanowili chorzy hospitalizowani w okresie od kwietnia 2003 do grudnia 2005 w Klinice Neurologii AMG z powodu pierwszorazowego, niedokrwiennego udaru mózgu. Zakwalifikowano 116 osób, depresje rozpoznano u 29 pacjentów, zaburzenia lękowe u 16 osób (w tym u 13 współistniejące z epizodem depresji). Test wypełniło 75 pacjentów, oceniono 193 wizyt, które odbyły się w następujących okresach po udarze: 6 tygodni, 12 tygodni, 6 miesięcy, 12 miesięcy.
Rezultaty: przy punkcie odcięcia ≥7 otrzymane wartości kliniczne wynosiły - podskala depresji: czułość 90,0%, swoistość 92,2%, podskala lęku: czułość 86,5%, swoistość 94,9%, co było wynikiem dającym najwięcej poprawnych klasyfikacji. Współczynnika alfa Cronbacha dla całej podskali depresji wynosił: 0,892, dla całej podskali lęku: 0,815, każda z pozycji kwestionariusza korelowała z ogólnym wynikiem właściwej podskali w stopniu, który podwyższał współczynnik rzetelności alfa Cronbacha.
Wnioski: HADS stanowi skalę użyteczną w badaniu przesiewowym depresji i zaburzeń lękowych u chorych po udarze mózgu; zaleca się obniżenie progu podejrzenia w obu podskalach do 7 pkt.
Summary
Introduction. Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS) for its simplicity is potentially useful for screening depressive and anxiety disorders in post-stroke patients. To our best knowledge HADS hasn’t been assessed in the Polish population of post-stroke survivors. Aim. Assessment of clinical value of HADS in screening depressive and anxiety disorders in post-stroke patients.
Method. Patients included in this study were admitted do the Department of Neurology of the Medical University of Gdańsk between 3rd April and 5th December, after first incident of ischaemic stroke. 116 subjects were included, depression was diagnosed in 29 and anxiety disorder in 16 of patients (13 with comorbid depressive episode). The test was done by 75 patients, 193 visits were assessed, from the following time after stroke: 6 weeks, 12 weeks, 6 months and 12 month.
Result. Using the cut-off value .7 points, the results were as following: depression subscale - sensitivity: 90.0%, specifity 92.2%, anxiety subscale: sensitivity: 86.5%, specifity 94.9%, which was the most optimal cut-off point. Cronbach alpha: for the depression subscale was 0.892, for the anxiety subscale was 0.815; each position of the scale correlated with the general result of both scales’ result in a degree which increased the Cronbach alpha value.
Conclusion. Hospital Anxiety and Depression Scale is useful for screening depression and anxiety in post-stroke patients. It is recommended to lower the cut-off value to 7 points.
Słowa klucze: udar, depresja, skala HADS
Key words: stroke, depression, Hospital Anxiety and Depression Scale

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 515–526

Jerzy W. Aleksandrowicz, Jerzy A. Sobański
Kwestionariusz objawowy S-III
ENGLISH FULLTEXT: Symptom checklist S-III
Streszczenie
Cel. Kwestionariusze objawowe umożliwiające szybkie określenie prawdopodobieństwa obecności zaburzenia nerwicowego, powinny składać się z niewielkiej liczby zmiennych, odnoszących się do najczęściej występujących objawów. Zmiany tej częstości wymuszają tworzenie nowych wariantów kwestionariuszy w kilkuletnich odstępach, dlatego opracowano kolejną wersję stosowanego do badań przesiewowych kwestionariusza selekcyjnego "S".
Materiał i metody: Wybrano 82 objawy najczęściej występujące w populacji 1872 osób diagnozowanych przed rozpoczęciem leczenia z powodu zaburzeń nerwicowych w latach 2005-2008. Powtarzając 5 z pytań o występowanie i nasilenie tych objawów stworzono „skalę rzetelności”, umożliwiający ocenę rzetelności odpowiedzi. Normalizację przeprowadzono w odniesieniu do grupy 301 osób nieleczonych oraz 508 osób zgłaszających się do leczenia w latach 2009-2010.
Wyniki: Oszacowano graniczną wartość różniącą Ogólną Wartość Kwestionariusza osób nieleczonych od wyników osób zgłaszających się do leczenia (punkt odcięcia) Przyjęto granicę normy dla kobiet i dla mężczyzn na poziomie 146 punktów.
Wnioski: Kwestionariusz S-III ma zadowalające własności psychometryczne i może być stosowany w celu szybkiego weryfikowania obecności zaburzeń nerwicowych.
Summary
Aim. Symptom checklists enable clinicians and researchers to quickly estimate the probability of neurotic disorder presence. To pursue this goal, they should include a possibly limited number of items, describing symptoms most prevalent in the disordered population. Fluctuations in that prevalence force researchers to prepare new variants of checklists every few years, therefore the next (current) version of the checklist “S” for screening has been prepared.
Method. The Symptom checklist S-III includes items regarding occurrence and intensity of 82 symptoms, chosen according to their highest prevalence in 1872 patients diagnosed before admission to psychotherapy in the years 2004–2008, because of neurotic disorders. There is the ”truthfulness scale” included in the checklist, which enables an estimation of reliability of answers. Norms are calculated in the groups of 301 non-patients and 508 patients before admission to psychotherapy in 2009–2010.
Results. The cutoff point between Global Symptom Levels (OWK) in the nonclinical population and patients before admission to psychotherapy is estimated, and the value of 146 points for both men and women is suggested.
Conclusions. Symptom checklist S-III has satisfactory psychometric properties and can be applied in a quick diagnosis of neurotic disorders occurrence.
Słowa klucze: kwestionariusz objawowy, zaburzenia nerwicowe, badania przesiewowe, diagnostyka
Key words: symptom checklist, neurotic disorders, screening, diagnostics

 


Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 527–543

Łukasz Gawęda, Andrzej Kokoszka
Polska wersja Zmodyfikowanej Skali Halucynacji (RHS) Morrisona i wsp. Analiza czynnikowa skali oraz częstotliwość występowania doświadczeń podobnych do omamów wśród osób zdrowych psychicznie
Polish version of the Revised Hallucination Scale (RHS) by Morrison et al. Its factor analysis and the prevalence of hallucinatory-like experiences among healthy participants
Streszczenie
Cel. Głównym celem artykułu jest prezentacja polskiej wersji Zmodyfikowanej Skali Halucynacji (RHS) Morrison’a i wsp. (2002) oraz przeprowadzenie analizy czynnikowej tego narzędzia. Dodatkowym celem jest określenie częstotliwości występowania wybranych doświadczeń podobnych do omamowych (hallucinatory like) w populacji osób zdrowych.
Metoda. Tłumaczenie opracowano stosując procedurę tłumaczenia zwrotnego. Do oceny psychometrycznych polskiej wersji Zmodyfikowanej Skali Halucynacji (RHS) zbadano 213 osób zdrowych psychicznie. Wykonano analizę czynnikową skali RHS. Bazując na odpowiedziach na skali RHS obliczono częstotliwość wybranych wzrokowych i słuchowych doświadczeń omamowych.
Wyniki. Analiza czynnikowa wyłoniła 4 czynniki w skali RHS: 1 – wyrazistość wyobraźni; 2 – słuchowe i wzrokowe zniekształcenia percepcyjne; 3 – doświadczenia dysocjacyjne; 4 – słuchowe doświadczenia podobne do omamowych. Czteroczynnikowy model wyjaśnia 51,54% całkowitej wariancji wyników w skali RHS. Skalę RHS charakteryzuje wysoka rzetelność (Alfa Cronbacha od 0,7 do 0,88). Od kilku do kilkunastu procent osób ujawniało słuchowe doświadczenia podobne do omamowych. Podobny rezultat uzyskano dla wzrokowych doświadczeń omamowych. Najrzadziej występowały te doświadczenia, których charakter zbliżony był do omamów występujących w zaburzeniach psychotycznych.
Wnioski. Uzyskano spójną z oryginalna wersją skali RHS strukturę czynnikową. Wyłoniono jednak nowy czynnik – doświadczenia dysocjacyjne. Skala charakteryzuje się dobrymi właściwościami psychometrycznymi i może być używana do pomiaru doświadczeń podobnych do omamów. Doświadczenia omamowe występują również w populacji osób zdrowych psychicznie i mogą reprezentować fenotyp zaburzeń psychotycznych.
Summary
Aim. The study aimed at presenting the Polish version of Morrison’s et al. (2002) Revised Hallucinations Scale (RHS). Factor structure of the RHS was of interests. Moreover, we were interested in the incidence of hallucinatory-like experiences among healthy subjects.
Method. Polish version of RHS was elaborated following the back-translation procedure. Then, it was administered to 213 healthy persons. Factor structure analysis of RHS was conducted. Finally, based on the RHS scores, frequency of selected visual and auditory hallucinatory like experiences were calculated.
Results. Factor analysis of RHS revealed four factors structure: 1) imagery vividness; 2) auditory and visual perceptual anomalies; 3) experience of dissociation; 4) auditory hallucinatory like experiences. Four factors explained 51.54% of total variance in the RHS. The scale has good reliability (Cronbach’s alpha varied from 0.7 to 0.88). Frequency of selected auditory hallucinatory like experiences varies from several to a dozen percent. Similar results were revealed for visual hallucinatory like experiences. These experiences that are similar to hallucinations observed among psychotic patients were observed seldom.
Conclusions. The factor structure of Polish versions of the RHS is comparable to the original one. However, we have found a new subscale that may represent the experience of dissociation. The Polish version of the RHS is characterised by good psychometric properties and may be used as an assessing scale for psychotic like experiences in a population. Our results suggest that hallucinatory like experiences are present among healthy subjects and those phenomenon may represent a psychosis phenotype.
Słowa klucze: omamy, doświadczenia podobne do omamów, predyspozycje do omamów, Zmodyfikowana Skala Halucynacji (RHS), zmienione stany świadomości
Key words: hallucinations, hallucinatory like experiences, hallucinations predisposition, Revised Hallucinations Scale (RHS), altered states of consciousness

 


Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 545–553

Małgorzata Dragan, Wojciech Ł. Dragan
Właściwości psychometryczne polskiej wersji The Metacognitions Questionnaire-30
Psychometric properties of the Polish version of the Metacognitions Questionnaire-30
Streszczenie
Cel badań: Celem badania było sprawdzenie podstawowych właściwości psychometrycznych, jak również potwierdzenie pięcioczynnikowej struktury polskiej wersji The Metacognitions Questionnaire-30 (MCQ-30), skróconego narzędzia do pomiaru różnych rodzajów dysfunkcjonalnych treści metapoznawczych.
Metoda: Zbadano 315 osób (239 kobiet i 75 mężczyzn), z czego 45 wypełniło kwestionariusze dwukrotnie w ramach procedury test-retest. Zestaw kwestionariuszy składał się z MCQ-30, Inwentarza Stanu i Cechy Lęku (STAI) oraz czterech podskal wybranych z Kwestionariusza Osobowości Nerwicowej (KON-2006).
Wyniki: Współczynniki rzetelności alfa Cronbacha przyjęły akceptowalne wartości (0,70 – 0,87). Współczynnik korelacji (r Pearsona) między dwoma pomiarami skalą okazał się wysoki (0,72). Wartości współczynników korelacji miedzy wynikami w MCQ-30 i wynikami w STAI oraz części KON-2006 były istotne statystycznie, pozytywne (0,18 – 0,64). Konfirmacyjna analiza czynnikowa potwierdziła pięcioczynnikową strukturę kwestionariusza (model został zmodyfikowany, zastosowano metodę największej wiarygodności z procedurą bootstrap; współczynniki dobroci dopasowania modelu wyniosły np. χ² [391] = 764,50 przy p < 0,001, χ²/df = 1,95, GFI = 0,858, RMSEA = 0,055).
Wnioski: Uzyskane wyniki świadczą o tym, że polska wersja inwentarza charakteryzuje się ogólnie dobrymi właściwościami psychometrycznymi. Polską wersję MCQ-30 można uznać za porównywalną do wersji oryginalnej.
Summary
Aim. The aim of the present study was to examine basic psychometric properties as well as to confirm the five-factor structure of the Polish version of the Metacognitions Questionnaire-30 (MCQ-30), a short instrument to measure various aspects of maladaptive metacognitions.
Method. The sample consisted of 315 individuals (239 females and 76 males). Fourty-five of the participants were examined twice within the test-retest procedure. Among questionnaires used in the study were MCQ-30, the State-Trait Anxiety Inventory (STAI) and four subscales chosen from the Neurotic Personality Questionnaire (KON-2006).
Results. Cronbach alphas, coefficients of reliability, reached acceptable values (0.70–0.87). Correlation coefficient (Pearson’s r) between two separate administrations of MCQ-30 was high (0.72). Correlation coefficients between results of the MCQ-30 and results of the STAI and the part of KON-2006 were statistically significant and positive (018–064). Confirmatory factor analysis confirmed the five-factor structure of the questionnaire (the model was modified, and the method of maximum likelihood along with bootstrap procedure was used; goodness-of-fit indices were e.g. .2 [391]=764.50 with p<0.001, .2/df=1.95, GFI=0.858, RMSEA=0.055).
Conclusions. The results from this study show generally good psychometric properties of the Polish version of the metacognitions questionnaire. Polish version of the MCQ-30 seems to be a measure comparable with the original version.
Słowa klucze: kwestionariusze, testy psychologiczne
Key words: questionnaires, psychological tests

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 555–562

Rafał Albiński, Angelika Kleszczewska-Albińska, Sylwia Bedyńska
Geriatryczna Skala Depresji (GDS). Trafność i rzetelność różnych wersji tego narzędzia – przegląd badań
Geriatric Depression Scale (GDS). Validity and reliability of different versions of the scale – review
Streszczenie
Diagnoza depresji u osób po 65 roku życia stanowi istotny problem, gdyż rozpoznanie objawów jest utrudnione przez wpływ procesu starzenia się oraz różnych związanych z tym procesem chorób. Depresja jest m.in. mylona z demencją. Konieczne jest więc zastosowanie narzędzia diagnostycznego uwzględniającego te utrudnienia. W artykule dokonano przeglądu najnowszych badań związanych z Geriatryczną Skalą Depresji (GDS). Opisano właściwości oryginalnej 30–to itemowej wersji skali GDS oraz skróconych wersji tej skali (składających się m.in. z 20, 15, 12, 10, 5 i 4 itemów). Podano informacje na temat trafności, rzetelności, czułości i specyficzności tego narzędzia w jego oryginalnej wersji. Przedstawiono także sposób punktacji GDS dla 30– i 15–to itemowej wersji skali. Wyniki badań testujących skrócone wersje skali opatrzono komentarzem dotyczącym ich użyteczności w różnych sytuacjach diagnostycznych. Przedstawiono sposoby stosowania GDS. W końcowej części pracy zwrócono uwagę na ogólne problemy związane z wykorzystywaniem Geriatrycznej Skali Depresji w praktyce diagnostycznej.
Summary
Diagnosing depression in the elderly poses a serious problem because of the ageing process and various diseases that influence and mask symptoms of depressed mood. For instance, depression is often confused with dementia. It is therefore crucial to use a diagnostic tool that takes these problems into account. The presented paper is a review of the recently published studies concerning the Geriatric Depression Scale (GDS). The properties of the original 30-items version of the GDS are described, along with the information on shorter versions of the scale (i.e. the scales consisting of 20, 15, 12, 10, 5, and 4 items). The psychometric properties i.e. validity, reliability, sensitivity, and specificity of the original version of GDS are presented. Also presented is the information on scoring for both 30- and 15-item version of the scale. The results of the studies concerning shorter versions of the GDS were discussed in the context of their usability in various settings. Different ways of administering the GDS are mentioned. In the last part of the article, general problems concerning diagnostic usability of the Geriatric Depression Scale are discussed.
Słowa klucze: depresja, podeszły wiek, Geriatryczna Skala Depresji (GDS)
Key words: depression, old age, Geriatric Depression Scale (GDS)

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 563–572

Monika Talarowska, Agata Orzechowska, Krzysztof Zboralski, Piotr Gałecki
Udział prawej półkuli mózgu w etiologii zaburzeń depresyjnych
The role of the right hemisphere in the aetiology of the depressive disorders
Streszczenie
Różnice pomiędzy prawą i lewą półkulą mózgu dotyczą nie tylko cech anatomicznych, ale również widoczne są w budowie neuronów i neuroprzekaźnictwie. Za myślenie analityczne, sekwencyjne oraz funkcje językowe, przede wszystkim za rozumienie zasad gramatycznych i słownictwo, odpowiada lewa półkula mózgu. Prawa półkula mózgu zaangażowana jest w zadania wzrokowo-przestrzenne, rozpoznawanie twarzy (w tym identyfikację ekspresji emocjonalnej) oraz prozodię emocjonalną. Zaburzenia depresyjne wiązane są zarówno z licznymi objawami ze sfery emocjonalnej, osłabieniem funkcji poznawczych (np. w zakresie pamięci operacyjnej i funkcji wykonawczych), jak i z zaburzeniami relacji społecznych. Niewiele jednak wiadomo, na temat wzajemnych powiązań symptomów ze sfery emocjonalnej z deficytami poznawczymi. Lokalizacja uszkodzenia mózgu w półkuli lewej lub prawej może mieć odmienny wpływ na prezentowane objawy zaburzeń afektywnych. Celem pracy jest omówienie udziału prawej półkuli mózgu w etiologii zaburzeń depresyjnych.
Summary
Many differences between the hemispheres have been observed, from the gross anatomical
level to differences in dendritic structure or neurotransmitter distribution. Analytic reasoning
and language functions such as grammar and vocabulary are often lateralized to the left hemisphere
of the brain. The right cerebral hemisphere plays a special role in tasks involving the
direction of spatial attention, recognition of faces, perception, possibly generation of affect and
affective prosody. Depression is associated with many different cognitive impairments e.g. in
the domains of working memory and executive functions as well as interpersonal and social
cognition problems. Little is known about the relationship between cognitive and affective
deficits in depression. Researchers have hypothesised that the laterality of brain damage may
facilitate the expression of emotional or affective disturbances. The aim of the study is to
describe the role of the right hemisphere in the aetiology of depressive disorders.
Słowa klucze: zaburzenia depresyjne, prawa półkula
Key words: depressive disorders, right hemisphere

 


Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 573–588

Rafał Jaeschke, Marcin Siwek, Dominika Dudek
Neurobiologia zachowań samobójczych
Neurobiology of suicidal behaviour
Streszczenie
Autorzy niniejszej pracy przedstawiają podsumowanie obecnego stanu wiedzy na temat neurobiologicznego podłoża zachowań samobójczych.
Wyniki badań epidemiologicznych sugerują, że zachowania samobójcze mają swoje podłoże genetyczne niezależne od podłoża genetycznego współwystępujących zaburzeń psychicznych. Wskaźnik odziedziczalności samobójstw wynosi 21–50%, a wskaźnik odziedziczalności myśli i zachowań samobójczych jest równy 30–55%. Głównym obiektem badań w kontekście ryzyka samobójczego były geny układu serotoninergicznego i noradrenergicznego oraz osi PPN. Uważa się również, że wpływ na ryzyko podjęcia zachowań samobójczych mają również zjawiska epigenetyczne. Najważniejszymi układami neuroprzekaźnikowymi pełniącymi rolę w patogenezie samobójstw są układy: serotoninergiczny, noradrenergiczny, glutaminergiczny i GABA-ergiczny. Istotną rolę w tym procesie odgrywa też patologia osi PPN. U ofiar samobójstw stwierdza się również nieprawidłowości w zakresie układu opioidowego oraz endokanabinoidowego. Również zaburzenia sygnalizacji międzykomórkowej oraz nieprawidłowości w zakresie komórek gleju mogą odgrywać rolę w patogenezie zachowań samobójczych. Przedstawiono także podłoże neurobiologiczne akatyzji oraz impulsywności – problemów klinicznych wiążących się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia takich zachowań. Większość dotychczas przeprowadzonych badań na temat neurobiologicznego tła zachowań samobójczych posiada istotne słabości metodologiczne, utrudniające wyciąganie z nich jednoznacznych wniosków. Zazwyczaj obejmowały one małe grupy chorych, a także analizowano w nich pojedyncze zmienne biologiczne bez uwzględniania czynników środowiskowych.
Summary
The authors of this paper present a review of actual data on the neurobiological background of suicidal behaviour.
The results of epidemiological studies suggest that suicidal behaviours have certain genetic background which do not depend on the presence of concomitant mental disorders. The estimated heritability rate of suicide is about 21–50%, while the heritability rate of suicidal ideation and behaviour is about 30–55%. The genes of serotonergic and noradrenergic systems, as well as the HPA axis genes, have been scrutinised in context of suicidal behaviour. Epigenetic factors are also believed to be involved in the pathogenesis of suicide. Serotonergic, noradrenergic, glutamatergic and GABAergic systems, as well as the HPA axis, are the main neural networks involved in the pathophysiology of suicide. Disorders of opioid and endocannabinoid systems can also be found in suicide victims. Pathogenesis of suicidal behaviour also contains abnormalities of cell signalising and pathology of glial cells. Neurobiological background of akathisia and impulsivity (clinical issues closely related to the pathogenesis of suicidal behaviour) have also been presented. Most of the available trials on neurobiological background of suicidal behaviour have significant methodological weaknesses, making the results difficult to interpret. Usually they contain small samples and only single biological variables (without adjustment on environmental factors) are being analysed.
Słowa klucze: neurobiologia, samobójstwo
Key words: neurobiology, suicide

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 589–598

Anna Duda-Sobczak, Bogna Wierusz-Wysocka
Cukrzyca a choroby psychiczne
Diabetes mellitus and psychiatric diseases
Streszczenie
Zaburzenia metaboliczne, a zwłaszcza cukrzyca, występują częściej u osób z chorobami psychicznymi niż w populacji ogólnej. Wśród przyczyn tego zjawiska wymienia się pewne wspólne czynniki środowiskowe, do których zaliczyć można styl życia prowadzący do otyłości oraz insulinooporności oraz status socjoekonomiczny. Choroby te mają ponadto częściowo wspólne podłoże genetyczne. Nie bez znaczenia pozostaje również wpływ terapii stosowanej w leczeniu chorób psychicznych. Podczas stosowania niektórych leków przeciwpsychotycznych występuje duże ryzyko ujawnienia się zaburzeń gospodarki węglowodanowej, lipidowej oraz przyrostu masy ciała. Leki te mogą bowiem wywierać wpływ na ośrodki głodu i sytości w podwzgórzu, upośledzać wydzielanie insuliny przez komórki beta trzustki lub indukować insulinooporność. Z tego powodu wybór leku przeciwpsychotycznego powinien być uzależniony od aktualnego stanu metabolicznego pacjenta oraz ewentualnych chorób współistniejących. Pacjentów leczonych przeciwpsychotycznie należy monitorować pod względem zaburzeń metabolicznych. Zaleca się u nich okresową kontrolę masy ciała, obwodu talii, ciśnienia tętniczego, glikemii na czczo oraz profilu lipidowego. Stwierdzane nieprawidłowości stanowią wskazanie do modyfikacji leczenia przeciwpsychotycznego oraz odpowiedniego leczenia zaburzeń metabolicznych.
Summary
Metabolic disorders, especially diabetes mellitus, occur more often in patients diagnosed with psychiatric diseases than in the general population. The suggested reasons include common environmental factors, like a lifestyle leading to obesity and insulin resistance, social and economic status. Moreover, these disorders partially share a common genetic background. The influence of antipsychotic therapy itself also plays an important role. An increased risk of metabolic disorders, like glucose dysregulation, dyslipidemia or weight gain, exists during antipsychotic treatment. These drugs influence the hypothalamic regions controlling food intake, impair the insulin release by beta cells or induce insulin resistance. Therefore the choice of antipsychotic drug should be dependent on the actual patient’s metabolic status and his comorbidities. Patients treated with antipsychotics should be screened for several metabolic disorders. Periodic checks for abnormalities of body weight, waist circumference, blood glucose or lipid profile are recommended in these patients. Any abnormality noticed during such a check is the indication for antipsychotic treatment modification and adequate metabolic disorder treatment.
Słowa klucze: cukrzyca, choroby psychiczne, leki przeciwpsychotyczne
Key words: diabetes mellitus, psychiatric diseases, antipsychotic treatment

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 599–609

Maria Załuska, Renata Żurko, Michał Kuroń, Grzegorz Jakiel,Aneta Dudel
Fuga dysocjacyjna u pacjentki oddziału położniczego– studium przypadku
ENGLISH FULLTEXT: Dissociative fugue in a maternity ward patient – a case report
Streszczenie
Wstęp. Fuga dysocjacyjna to nagła i nieoczekiwana ucieczka z utratą pamięci przeszłości, zaburzeniem tożsamości, oraz upośledzeniem funkcjonowania. Jest wyzwalana przez silny stres sytuacyjny, wymaga różnicowania z zaburzeniami wywołanymi chorobą somatyczną, substancjami psychoaktywnymi, depresją, psychozą, dysocjacyjnymi zaburzeniami tożsamości. Cel: Zwrócenie uwagi na znaczenie stresu okołoporodowego w powiązaniu z wywiadem położniczym i patologią noworodka dla wyzwolenia zaburzeń dysocjacyjnych u pacjentki w oddziale położniczym. Metoda: Analiza przypadku. Opis przypadku: kobieta 30 letnia, pracująca, mężatka, wykształcenie średnie, w czwartej dobie po porodzie opuściła oddział położniczy zabierając dziecko, czego nie pamiętała po odnalezieniu jej i dziecka przez policję. Wywiad genetyczny nie obciążający. W dzieciństwie uraz głowy. W historii rodzinnej i pacjentki zwracały uwagę utraty perinatalne, oraz długie oczekiwanie na obecną ciążę, która od wczesnego okresu była zagrożona. Dziecko urodziło się przedwcześnie, cięciem cesarskim, z rozszczepem podniebienia. W oddziale położniczym pacjentka miała trudności w karmieniu piersią, przeżywała lęk o życie dziecka, czuła się pozbawiona pomocy. W oddziale psychiatrii nie obserwowano zaburzeń psychicznych, utrzymywała się luka pamięciowa obejmującą krytyczne zdarzenie. Pacjentka przejawiała zainteresowana dzieckiem i opieką nad nim. W badaniu psychologicznym zwracał uwagę: znaczący udział niedojrzałych mechanizmów obronnych (wyparcia i zaprzeczania), oraz cechy dysfunkcji poznawczych w testach neuropsychologicznych. Rozpoznano fugę dysocjacyjną. Komentarz: Interakcja przeżyć traumatycznych, przy obecnych u pacjentki dysfunkcjach poznawczych i niedojrzałych mechanizmach obronnych mogła istotnie utrudniać radzenie sobie z lękiem o dziecko, prowadząc do dysocjacyjnego wyłączenia pamięci i dezintegracji funkcji percepcyjno wykonawczych, poczucia tożsamości i świadomej kontroli nad zachowaniem podczas fugi. Przypadek zwraca uwagę na potrzebę udzielania pomocy psychologicznej pacjentkom oddziałów położniczych zwłaszcza w przypadkach obciążonego wywiadu położniczego i licznych czynników stresu.
Summary
Aim. To pay attention to the role of stress connected with delivery, obstetric history, as to the pathologies in the infant as predictors of dissociative disturbances in the patient of the maternity ward.
Method. The case analysis. Case description: The thirty-year-old woman with secondary education, married and employed had left the maternity ward with her baby unnoticed on the fourth day after giving birth. The patient didn’t remember this fact after finding her and the infant by the police. The patient had no genetic predisposition in her history and had suffered head injury in her childhood. Her mother lost two of her siblings (miscarriage and early death of infant). The patient miscarried her first pregnancy, and then she had waited several years for the baby. The second pregnancy was at risk, the labor was premature and the infant was born with palatoschisis. In the maternity ward, the patient had difficulties with feeding the baby. She experienced fear about the baby’s life, as well as the feeling of being neglected by the staff. In the psychiatry ward, the patient did not reveal any symptoms of mental illness.
A memory gap covered the period of her flight. She had shown interest in her child and was motivated to nurse him by herself. The tendency to use immature defence mechanisms (denial and suppression), as well as mild cognitive dysfunctions were observed in psychological testing. Dissociative fugue was diagnosed.
Conclusions. The interaction of past and present traumatic experiences with cognitive dysfunctions and immature defence mechanisms could influence the patient’s ability to cope with fear about the child negatively. It led consequently to dissociative loss of memory with disintegration of perception, identity, and conscious control over the behaviour in the fugue. The case shows a need for early diagnosing and providing psychological support to patients of the maternity ward, especially those laden with multiple stress factors.
Słowa klucze: stres poporodowy, dysfunkcje poznawcze, dysocjacja
Key words: post-partum stress, cognitive dysfunctions, dissociation

 

Psychiatria Polska
2011, tom XLV, numer 4
strony 611–625

Marek Jarema, Dominika Dudek, Jerzy Landowski, Janusz Heitzman, Jolanta Rabe-Jabłońska, Janusz Rybakowski
Trazodon – lek przeciwdepresyjny: mechanizm działania i miejsce w leczeniu depresji
Trazodon – the antidepressant: mechanism of action and its position in the treatment of depression
Streszczenie
Celem pracy było przedstawienie właściwości farmakologicznych oraz możliwości zastosowania klinicznego trazodonu w leczeniu depresji. Trazodon jest jedynym dostępnym w Polsce lekiem przeciwdepresyjnym z grupy Antagonistów Receptorów Serotoninowych i Inhibitorów Wychwytu Zwrotnego Serotoniny - SARI (Serotonin Antagonists and Reuptake Inhibitors). Posiada szeroki profil działania farmakodynamicznego ( antagonizm w stosunku do receptorów serotoninergicznych: 5-HT2A i 5-HT2C, adrenergicznych: 1 i 2 oraz histaminergicznego H1, a w dawkach wyższych hamowanie transportera serotoniny – SERT), który tłumaczy rozległe spektrum jego zastosowań terapeutycznych: od leczenia objawowego, poprzez potencjalizację działania innych leków do monoterapii zespołów depresyjnych. Szczególne, złożone działanie na układ serotoninergiczny powoduje, iż w czasie stosowania trazodonu nie obserwuje się pewnych działań niepożądanych ( np. zaburzeń seksualnych, istotnego przyrostu masy ciała), które pojawiają w czasie stosowania innych leków hamujących wychwyt zwrotny serotoniny. W organizmie metabolizowany jest przez izoenzymy CYP450: głównie 2D6 i 3A4, co wymaga niekiedy dostosowania jego dawki przy równoczesnym stosowaniu leków wpływających na aktywność tych izoenzymów. Trazodon CR jest formą doustną leku o kontrolowanym uwalnianiu, co upraszcza sposób jego dawkowania i zmniejsza ryzyko wystąpienia objawów niepożądanych. Zakres stosowanych dawek wynosi od 75 do 600 mg dziennie, u osób starszych dawki te powinny być mniejsze. Trazodon okazał się skuteczny w leczeniu różnego rodzaju zespołów depresyjnych, w tym depresji z bezsennością, z lękiem i niepokojem, oraz depresji u osób starszych. W zalecanym zakresie dawek trazodon jest dobrze tolerowany. Objawy niepożądanego działania leku występują rzadko i są to: senność, zawroty głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz suchość w ustach.
Summary
The pharmacological properties and possible clinical use of trazodon in the treatment of depression are presented. Trazodon is the only antidepressant from the SARI (Serotonin Antagonists and Reuptake Inhibitors) group available in Poland. It has a wide pharmacodynamic profile (being an antagonist of 5-HT2A and 5-HT2C serotoninergic receptors, .1 and .2 adrenergic receptors as well as H1 histaminergic receptors, and in higher doses it blocks the SERT serotonine transporter) which explains its wide therapeutic spectrum ranging from symptomatic treatment, through the potentialization of other drugs activity, all the way to monotherapy of depressive syndromes. An especially complex action on the serotoninergic system results in the lack of unwanted side-effects during treatment with trazodon (e.g. sexual dysfunction, significant body weight gain), which may be present during the treatment with other drugs (selective serotonin reuptake inhibitors). It is metabolised by the CYP450 isoenzyme: mainly the 2D6 and 3. This requires its dose to be adjusted when administered simultaneously with other drugs influencing the activity of those isoenzymes. Trazodon CR is an orally administered controlled release form, which simplifies its dosage and reduces the risk of adverse effects. Usually doses of 75 to 600mg daily are used; in the elderly those doses should be lower. Trazodon turned out to be effective in the treatment of various depressive syndromes, amongst them depression with insomnia, with anxiety and unrest, as well as depression in the elderly. In the recommended dose spectrum, trazodon is well tolerated.
Unwanted adverse effects of the drug appear rarely and they are: somnolence, dizziness, gastrointestinal dysfunctions, and dry mouth.
Słowa klucze: depresja, leki przeciwdepresyjne, SARI, trazodon
Key words: depression, antidepressant, SARI, trazodon

 

Komunikaty, Recenzje

 

ISSN 0033-2674 (PRINT)

ISSN 2391-5854 (ONLINE)


Inne strony PTP:
Other PTP websites:

www.psychiatria.org.pl
www.psychiatriapsychoterapia.pl

www.archivespp.pl
www.psychoterapiaptp.pl

Psychiatria Polska
INDEXED IN:
Thomson Reuters Master List
Science Citation Index Expanded
Journal Citation Reports
(Impact Factor 0,884)

Medline/Index Medicus
MNiSW (15 pkt)
Scopus/SCImago
EMBASE/Excerpta Medica
PsycINFO, EBSCO, DOAJ
Index Copernicus (18.59)
Erih Plus, Cochrane Library
CrossRef/DOI

Psychiatria Polska
is an open access journal


We recommend:
Pharmacological Reports



+48  518-330-994
kontakt z Biurem KRW PTP